Walcheren & De Bevelanden

Terugblik dagreis Vordenstein en Merkse Plas 18 september 2026

Vrijdag 18 september togen we met 42 deelnemers naar Schoten in Belgie, vlakbij Antwerpen.
Bij de carpool van Kapelle stapten 4 deelnemers in uit Zuid Beveland. We troffen prachtig zonnig weer, wat goed uitkwam in de Dahliatuin, met de vrolijke kleuren.
Dirk Chevallier ontving ons bij de bus en leidde ons naar de Oranjerie en gaf meteen uitleg over de indeling van de ommuurde tuin. Tijdens de koffie met wortelcake vertelde hij over het Domein Vordenstein.
De geschiedenis van het domein gaat terug naar 1552. Er stond een kasteel, wat in de loop van de eeuwen in verval raakte. In 1946 is het helaas afgebroken. Het kasteelpark bestaat nog steeds en is 110 ha groot, waarvan 2 ha de ommuurde Oranjerietuin is. In deze tuin werden alle groenten, fruit en bloemen gekweekt voor de bewoners van het kasteel. 
Het park is in Engelse en Franse bouwstijl ontworpen. Het domein wordt nu beheerd door het Agentschap voor Natuur en Bos. De bedoeling is om het zo natuurlijk mogelijk te beheren.
Daar is Dirk het niet helemaal mee eens, want in zo'n ommuurde tuin werd er juist gekweekt. De Vlaamse tak van Groei & Bloei heeft de tuin 15 -20 jaar beheerd en onderhouden en tot hun spijt is het allemaal wat veranderd. Er zijn nu wel 100 vrijwilligers actief.
Er is een moestuin (daar mochten we helaas niet in), kruidentuin, muurkas, grote vijvertuin, insectenheuvel, thematuinen lente, zomer, herfst en winter, een varentuin, een insectenheuvel en groot bijenhotel (we zagen voor onze neus dat een hoornaar een bij te pakken kreeg en opat....). En niet te vergeten de Dahliatuin met 350 soorten Dahlia's.
We konden kiezen: met Dirk mee gaan met de rondleiding of zelf op onderzoek. Dirk wist er ontzettend veel over te vertellen en kon al onze vragen beantwoorden. We kwamen tijd te kort om alles uitgebreid te bekijken.
Een aanrader om er nog eens naar toe te gaan in een ander seizoen.

Om 12 uur vertrokken we met de bus naar Merksplas, naar de Vlaamse Kolonien der Weldadigheid. Aan een ontzettend lange tafel in de paardenstal hebben we heerlijk
geluncht, een twaalfuurtje, erg uitgebreid!
De Vlaamse Kolonie der Weldadigheid werd in 1822 opgericht om het pauperisme op te lossen en de landloperij. De Nederlandse Joannes Vanden Bosch had het idee bedacht: landbouwkolonies oprichten om mensen aan het werk te zetten in de gezonde buitenlucht. In Frederiksoord, Wilhelminaoord en Veenhuizen, Wortel en Merksplas werden een kolonies voor vrijen en onvrijen opgericht. Merksplas was voor onvrijen, dus eigenlijk een soort gevangenis. Onvruchtbare heidegrond moest tot vruchtbare landbouwgrond omgetoverd worden. Het project is eigenlijk nooit goed gelukt. Het idee was mooi.
In de varkensstal is een informatiecentrum waar in filmpjes goed uitgelegd werd hoe het er vroeger aan toe ging. Erg indrukwekkend allemaal. Je kon de dossiers opvragen en inzien van de bewoners. Er is ook een grote bijzondere kapel/kerk - met tralies- op het terrein (waar we helaas niet in konden), een schoolgebouw, graanschuren, weilanden, een begraafplaats, lange eikendreven en beukendreven. De structuur van de vroegere opzet was nog heel goed te zien en te ervaren.
Er is nog een groepje naar de Kleine Boerderij gewandeld om de tuin daar te bewonderen. Dat is zeker nog een tuin die we later nog eens kunnen bezoeken. 
Na een frisdrankje en wat nootjes bij de bus togen we weer voldaan naar Kapelle en Middelburg. Het was een interessante dag.

Liesbeth Hamelink, reiscommissie